Basisaanpassing Amerikaanse fokwaarden
Een fokwaarde geeft de genetische waarde van een dier aan ten opzicht van het gemiddelde van het ras. Dit gemiddelde wordt bepaald door de basispopulatie, bestaande uit alle koeien van een bepaald geboortejaar. De basispopulatie in de VS was gebaseerd op koeien geboren in 2015 en nu worden de koeien die geboren zijn in 2020 als nieuwe referentiepopulatie gebruikt.
Genetische vooruitgang
Door de genetische vooruitgang van de afgelopen vijf jaar zou een vergelijking met de oude basispopulatie een vertekend beeld geven. Daarom wordt het referentieniveau geüpdatet. Koeien van vijf jaar oud zijn stabiel in hun fokwaarde en vormen een betrouwbare referentie voor de volgende generatie.
Gevolgen voor fokwaarde
Door deze basisaanpassing zijn de fokwaarden van de stieren flink gaan verschoven. Hoe groter de verschuiving, des te meer genetische vooruitgang er in de afgelopen vijf jaar is geboekt. Dit betekent echter niet dat een goede stier ineens minder goed is. Een stier die bijvoorbeeld van +1000 melk naar +356 melk gaat blijft genetisch exact dezelfde stier. De aanpassing geldt voor alle dieren binnen het ras, dus voor zowel de mannelijke als de vrouwelijke (genomic geteste) dieren.
Tabel 1. aanpassing fokwaarde n.a.v. basisaanpassing april 2025
Exterieurfokwaarden en basisaanpassing
Ook de exterieurfokwaarden worden aangepast. Onderstaande tabel de verwachte aanpassing van de meest gebruikte kenmerken.
Tabel 2. Verwachte aanpassing fokwaarde n.a.v. basisaanpassing april 2025
Hoewel de absolute cijfers zullen dalen, blijven de onderlinge verhoudingen tussen de kenmerken gelijk. Dit betekent dat extreme waarden worden afgevlakt. Dat is heel duidelijk te zien als we de huidige onderbalkkenmerken (L) van de stier Samsun vergelijken met zijn te verwachten onderbalkkenmerken (R).
Aanpassing Net Merit (NM$)
Naast de fokwaarde, wordt ook de berekening van Net Merit (NM$) aangepast. Net als TPI is NM$ een totaalindex maar dan meer op economisch vlak. Gemiddeld daalt deze index met 338 punten. In de nieuwe berekening komt meer nadruk op melk en vet en minder op eiwit te liggen. Dit heeft te maken met de ontwikkeling van uitbetaling van melk in Verenigde Staten waar eiwit een minder belangrijk component van de melkprijs is. Dit is echter niet het geval in Nederland en België, waardoor NM$ minder goed aan kan sluiten bij uw fokdoel.
Selectiecriteria aanpassen
Zoals hierboven vermeld gaat de basisaanpassing een flinke verschuiving van de fokwaarden veroorzaken. Wat voorop staat is dat de stieren niet veranderen, alleen de referentiepopulatie. Dit betekent dat u de selectiecriteria waarop u uw stieren selecteert moet aanpassen. Onderstaande tabel geeft een indicatie.
Tabel 3. Voorbeeld aanpassing selectiecriteria
Wilt u meer weten over de basisaanpassing en wat dit voor uw selectiecriteria betekent? Bespreek het met u GMS-evaluator of rundveespecialist.